میر صحافت ’’میر خلیل الرحمن‘‘

sadam Sagar

لکھت:صدام ساگر
 

اردو صحافت دے میدان وچ سامنے آن والیاں شخصیتاں صحافت دی تریخ دے متھے دا جھومر نیں۔ جہناں وچ محمد علی جوہر‘ بابائے صحافت مولانا ظفرعلی خاں‘ مولانا ابوالکلام آزد‘ مولانا حسرت موہانی‘ منشی محبوب عالم تے حمید نظامی تے دوجیاں ایسیاں شخصیات شامل نیں جہناں نے اردو صحافت نوں جدت دے نویں پہلوؤاں بارے روشناس کروایا۔ جہناں دا مقصد صرف برصغیر دے مسلماناں دی خدمت تے مسلم لیگ دی آواز نوں اُچا کرنا سی ایہناں درخشندہ ستاریاں وچوں اک ستارہ میر خلیل الرحمن جہڑے اردو صحافت دے افق تے ایسے چمکیا کہ اوہدی روشنی دور دور تک کھلرن لگ پئی۔ آپ گوجرانوالہ دے اک متوسط خاندان دے چشم و چراغ سن۔ آپ نے 1940ء وچ روزنامہ ’’جنگ‘‘ دا اجرا اوس ویلے کیتا جدوں ہر پاسے خون دی ہولی کھیڈی جا رہی سی ایسے وقت وچ کلمہ حق تے صاف گوئی بیان کرن لئی میر خلیل الرحمن اک چٹان وانگوں سینہ تانے کھڑے ہوئے تے دشمن دا مقابلہ تلوار دی تھاں قلم نال کیتا۔ جو آغاز وچ شام نوں چھپدا تے کجھ ای مہینے بعد سویرے چھپن لگ پیا۔ اودوں ایہدی قیمت ہن موجودہ دور دی نسبت 13 روپیے دی تھاں صرف اک پیسہ ہوندی سی۔ اوہناں نے جدوں جنگ دا آغاز کیتا تے بہت سارے لوک ایس سوچ وچ مبتلا ہوئے کہ ایہ اخبار وی دوجے اخباراں وانگوں کجھ دناں لئی چلے گا فیر بند ہو جاوے گا پر انج نہ ہو سکیا۔ روزنامہ جنگ گروپ دے بانی میر خلیل الرحمن نے اپنی صحافیانہ زندگی دا آغاز اوس ویلے کیتا جدوں برصغیر پاک و ہند دے مسلمان اپنے واسطے اک وکھری ریاست دے حصول لئی جدوجہد وچ مصروف سن۔ دہلی توں چھپن والا ہفت روزہ جنگ قیام پاکستان دے بعد کراچی توں روزنامہ دی صورت وچ چھپن لگ پیا۔ تریخ صحافت دے ورقے ایس اخبار دی دلیل دیندے ہوئے دسدے نیں کہ ایہ مسلم لیگ دی جماعت تے تحریک پاکستان وچ نمایاں حصہ لے کے نظریہ پاکستان دی ترقی تے ترویج دا کارن بنیا تے مسلم لیگ دے ہتھ مضبوط کر کے مسلماناں وچ سیاسی شعور نوں پیدا کر کے قوم و ملت لئی ٹھوس خدمات نبھائیاں۔
میر خلیل الرحمن شرافت تے اخلاق دا مجسمہ سن اوہناں دا عکس روزنامہ جنگ دی پیشانی توں ظاہر ہوندا اے۔ اوہناں دی پاکستان‘ اسلام تے نظریہ پاکستان نال وابستگی اٹل سی آپ نے ایہ سلسلہ برصغیر دے مسلماناں دی خدمت تے مسلم لیگ دی آواز نوں اچا کرن لئی شروع کیتا آپ دے اندر اصول پرستی‘ راست بازی تے راست گوئی تے اقبال دا مرد مومن زندہ رہندا سی۔ اوہ اک نڈر آدمی سن۔ اوہناں نے ہمیشہ حق و صداقت تے صاف گوئی دا مظاہرہ کیتا۔ اوہناں دا شمار ایسے لوکاں وچ ہوندا اے جو صحافت نوں محنت کش وانگوں اگے ودھان وچ مددگارثابت ہوئے۔ بقول شاعر
مشقت مری زندگی کا حوالہ 
مرا کام مجھ کو بنائے ہوئے ہیں
آپ دی شخصیت دا اک پہلو ایہ وی اے کہ اوہ اک خود ساز شخصیت رکھدے سن۔ اوہناں نے جنگ اخبار دے راہیں اک پاسے تحریک پاکستان نوں اگے ودھایا تے دوجے پاسے قیام پاکستان دے مقصد نوں ہمیشہ عزیز سمجھیا‘ اوہناں نے روزنامہ جنگ دی اشاعت دوران بہت ساریاں اوکڑاں دا سامنا کردے ہوئے اپنی سچائی دی جنگ نوں جاری رکھیا۔ میر خلیل الرحمن علم و ادب تے دین و دانش دی خدمت کرن توں وی غافل نہیں سن۔ میر صاحب نے قیام پاکستان دے بعد صحافت دے فروغ لئی قابل قدر خدمات نبھائیاں۔ اوہناں نوں صحافت دے شعبے وچ نمایاں خدمات تے کئی قومی تے بین الاقوامی ایوارڈ نال وی نوازیا گیا۔
میر صاحب بارے کہیا جاندا اے کہ اوہ مشکل گھڑی وچ وی حوصلے دی چٹان بنے رہندے۔ اوہناں نے کارکناں دی حماقتاں پاروں کئی دکھ وی سہے پر کدی کسے کارکن تے آنچ نہ آن دتی۔ کیوں جے کسے نوں معاف کرنا کسے رحم دل بندے دا ای کم ہو سکدا اے۔ ایس کالم دوران مینوں سینئر کالم نگار ڈاکٹر محمد اجمل نیازی نے دسیا کہ ’’میر صاحب بہت وڈی قدآور شخصیت دے مالک سن‘ اوہناں نے دہلی توں جنگ دا آغاز کیتا تے اوہنوں چھاپن دے بعد آپ سائیکل چلا کے اوہنوں دوجیاں تک اپڑان دا ذریعہ بنے۔ اوہناں نے بڑی محنت تے لگن نال پاکستان لئی کم کیتا تے ایسے نقش قدم تے اج شکیل الرحمن چل رہے نیں جو بڑی خوش اسلوبی نال کم کردے ہوئے صحافت وچ کامیاب وکھائی دیندے نیں۔ جد کہ عطاء الحق قاسمی نے اپنے اک کالم وچ ذکر کردے ہوئے آکھیاکہ ’’جنگ گروپ دے بانی میر شکیل الرحمن ٹھنڈا مزاج رکھدے سن اوہ جنگجو تے نہیں سن پر اوہناں نے صحافت تے کڑی پابندیاں دوران وی اوہ خبریں بھاویں اخبار دے کونے کھدرے وچ چھاپن جہناں توں شہنشاہان وقت دے متھے تے تیوریاں پیندیاں نیں‘‘۔
اج روزنامہ جنگ ورگے اک رجحان سارچراغ توں کئی چراغ روشن ہوندے ہوئے اپنی روشنی صحافت دے میدان وچ دور دور تک کھلار رہے نیں۔ اج اسیں میر صاحب نوں اوہناں دی برسی دے موقعے تے فیر توں یاد کر رہے آں۔ اوہناں دی وفات 25جنوری 1992ء وچ ہوئی۔ میرے خیال وچ جدوں وی تریخ صحافت دا کدھرے ذکر ہووے گا تے میر صحافت میر خلیل الرحمن صفحہ اول دے اوہناں لوکاں وچ شامل ہون گے۔ مینوں آپ نال ملن دا اتفاق تے نہیں ہویا پر شواہد دسدے نیں کہ
کسی سُر کے مساوی دوسرا سُر ہو نہیں سکتا
جہاں سے اُٹھنے والے کا خلا پُر ہو نہیں سکتا
 

نئی تبصرہ شامل کریں

About text formats

متعلقہ خبریں

ہن چوراں تے لٹیریاں توں حساب دا ویلا اے۔۔۔۔۔۔۔ مدثر اقبال بٹ

تحریر:

مدثر اقبال بٹ

 

پاکستان اپنے بہترویں ورھے چ پیر پائون دے نال نال اجیہے تریخی دورچ داخل ہو رہیا اے جتھے قیام پا

اگست 17, 2018

*رمضان تے قرآن دی مناسبت*

*رمضان تے قرآن دی مناسبت*
مفتی عمران (لیکچرار)

جون 02, 2018

ڈِکشنریاں دی ماں، پِلاک ڈکشنری

لکھت:ربیعہ رفیق
 

جنوری 24, 2019

ملکی ترقی دی ضامن سوچ

عبدالباسط

ملک نوں ترقی دی شآہراہ اتے چلان‘ اقتصادی تے معاشی سرگرمیاں نوں فروغ دین تے عوام دے مسئلے تے مشکلاں حل کرن لئی ملکی اداریاں دے س

اپریل 09, 2018

پنجاب تے بیرونی حملہ آور

لکھت:سیف علی اعوان

جنوری 24, 2019

فقیر یاں فنکار

منگتے بہت وڈے ایکٹر ہوندے نیں تے کروڑاں دے مالک وی

جولائی 04, 2018