جلسے بھرن والے لوک

صوفیہ بیدار

لکھن دی ترغیب بڑی واری ہوئی تے حالات وی دعوت دیندے رہے دل تے ملک دل دے حالات معمول دے نشیب و فراز نال الجھدے رہے جو لوکاں نوں بھچال نظر آندا اے اسیں عادی مجرماں لئی معمولی جہی حرکت اے۔ ہن تے چھت ڈگے یاں کندھ محسوس ای نہیں ہوندا کون ٹرک تے چڑھ گیا اے کون ٹرک توں لہہ گیا’ گولیاں تن لگیاں کہ چار کیہ فرق پیندا اے۔ ایتھے تے نعرہ زنی دا لطف اٹھائے بناں گھر دے کونیاں کھدریاں وچ لک کے وی زہر آلود تیر چلائے جاندے نیں سدھے دل وچ’ لوکاں نے ہر گل وانگوں ایہ وی غلط مشہور کر رکھیا اے کہ مشرق بڑا محبت کرن والا خطہ اے حالاں کہ ایتھے والدین اولاداں’ تے اولاداں والدین نال مفاد دے رشتے رکھدے نیں یوٹوپیا وچ رہن والیاں نوں سچ نال بڑا مسئلہ ہوندا اے ایہدے وچ کوئی شک نہیں کہ سب توں ودھ اسیں لوک ای ایہناں رشتیاں تے شعروشاعری تے افسانہ سازی کرنے آں تے جیویں ای کسے چینل تے کسے بھنوجے نوں اپنی سالی نال عشق لڑاندے ویکھ کے رولا پا دینے آں کہ ساڈا معاشرہ خراب وکھا رہے نیں گوانڈھی ملک نوں پتہ لگ جاوے گا حالا ں کہ اسیں بچپن توں ایہ سب کجھ نہ صرف خبراں وچ سگوں گلی محلیاں وچ ویکھدے آئے آں فرق ہے تے صرف ایناں کہ اودوں بزرگاں نے ویاہیاں دھیاں دے ہاں اپنی کنواری دھیاں نوں گھلن دی ممانعت کر رکھی سی۔
معاشرے تہذیباں دے زیراثر اپنی حقیقی جبلی احتیاجات توں تھوڑے کو دور چلے وی جان تے موقع ملدے ای واضح ہو جاندے نیں ایہدے وچ کوئی شک نہیں کہ انسان نوں تہذیب دا لبادہ پائے کجھ صدیاں گزریاں پر اوہدا اصل ایہدے نال اے چوری’ ڈاکہ’ چھینا جھپٹی’ ریپ’ اوہدے جبلی تقاضے نیں ایہ سب چنگی تربیت تے اساتذہ مشاہیر نوں عالم دے وعظ نے کنٹرول کررکھیا سی ہن استاد مخصوص وقت پڑھا کے یاں رٹے ہوئے نوٹس رٹا کے ادبی محفلاں’ مشاعریاں وچ چلے جاندے نیں عالم ویہہ ہزار دا کرتا پا کے گلھاں تے والاں نوں چمک نال روشن کرکے مہنگے مہنگے بیان دیندے نیں اوہناں دے غریبی وچ عزت دے درس بیکار ہو جاندے نیں جدوں اوہ لینڈ کروزر توں لہندے نیں من فقیر لکھدے نیں تے ڈیڑھ کروڑ دی گڈی توں پائے مبارک زمین تے لاہندے نیں تضاد انسانی فطرت نال سب توں ودھ ٹکران والا ہتھیار اے یقین کرو ایسے تضاد نے مینوں کدی کسے نوں ووٹ دین تے تیار نہیں کیتا جدوں دوجا پہلے توں وی ودھ نالائق حکمران آندا اے تے دل شکستگی بڑی ودھ جاندی اے لوک لازم سمجھدے نیں کہ ایہ پی ٹی آئی دا نہیں ایس لئی مسلم لیگ دا اے حالاں کہ کوئی اجیہا وی ہو سکدا اے جو اپنا وی نہ ہو سکیا ہووے۔
کجھ لوک وڈے وی ہوندے نیں مینوں منصورآفاق دا مصرعہ بڑا چنگا لگدا اے۔ میں بڑا تھا میری مشکل بھی بڑی ہوتی تھی۔ ایس شعر وچ مشکل اپنی قدوقامت وچ چھوٹی ہو جاندی اے کہ سہن والا وڈا ہو جاندا اے۔ دنیا دے بازار وچ اپنی قیمت اسیں آپ ای لانے آں جہدا پلا پھڑن نال اپنی قیمت اُتے چلی جاندی اے تے شیواںدی تھلے۔ اتاولا پن خواہشات دی بارش تے جلدبازی تذلیل کرواندی اے۔ خواہش اپنی تکمیل دا انتظار کردی اے سہارے نہیں لبھدی۔ اہل دانش نوں وی ایہ قرینے ایہ سلیقے مدت بعد آ شکار ہوندے نیں۔
بہرحال بنیادی طور تے ایہ دنیا درمیانی ذہانت والیاں لئی بنی اے کیوں جے درمیانے درجے دا ذہین بندہ بڑا بدلدا اے اوہدی سوچ توں وی تیز رفتار اوہدی زبان ہوندی اے۔ اوہ اپنے آپ نوں بڑا سمجھدار’ چلتر تے چلاک سمجھدا اے معاملات زندگی تے دن بھر دی سودے بازی ثابت کردی اے کہ اوہ اک سیلز مین توں زیادہ اپروچ نہیں رکھدا۔ کدھرے بھولے بھٹکے اقبال’ قائداعظم، نہرو’ گاندھی، پٹیل خطے وچ آ گئے سن فیر ایہدے بعد ایہ زینہ پاتال وچ اترنا شروع ہو گیا میرے توں جدوں اکثر ووٹر تے پرستار سیاست پچھدے نیں کہ میں کس پارٹی نال آں تے مینوں ہاسا ایہ سوچ کے آندا اے کہ کیہ واقعی کوئی فرق اے ایہناں پارٹی لیڈراں وچ’ مینوں کوئی اک بیان وکھا دیو کسے اک سوکالڈ لیڈر دا جو پچھلے چالھی پنجاہ ورھیاں توں مسلسل نہ دہرایا جا رہیا ہووے تے میں من لواں گی کہ ایہ سیاستدان اے۔
ہن تے چہرے اینے مکس ہو گئے نیں کہ صورت پچھانی نہیں جاندی بڑیاں ویکھیاں صورتاں وی نہیں پچھانیاں جاندیاں کئی واری ٹی وی تے چہرے شریف ویکھ کے آل دوالیوں پچھنی آں ایہ اج کل کس پارٹی وچ نیں۔ محلاں کئی کلیاں’ منطق تے طے شدہ مہذب اسباق دا مذاق اڑ چکیا اے مثلاً اسیں بچپن توں سن دے سی کہ میاں بیوی دے اختلاف دی گل بیڈروم توں باہر نہیں آنی چاہیدی پر جاہل میاں بیوی اچی آواز وچ چوکاں’ گلیاں’ محلیاں وچ اک دوجے نوں برا بھلا کہندے سن جیویں ہن سیاستدان کردے نیں۔ سن دے سی کہ سمجھدار لوک معاملہ فہمی کردے نیں گل بات نال مسئلیاں دا حل کردے نیں۔ ایہ وی سن دے سی تھانہ کچہری توں پہلاں صلح صفائی ہونی چاہیدی اے پر ہر دور وچ جھوٹے مقدمے بنائے جاندے نیںنویں نویں محکمے گھڑے جاندے نیں مقدمے پائے تے خارج کیتے جاندے نیں صرف سزا دے طریقے سوچے جاندے نیں اجہے وچ انج نہیں کہ لوکاںدا کوئی رول نہیں ایہناں دے بارے نہیں سوچیا جاندا یقینا ایہ سیاستدان سوچدے نیں کہ جلسیاں لئی عوام دے سراں دی کنی گنتی چاہیدی اے تاڑیاں مارن لئی کنے ہتھ چاہیدے نیں۔ گلا پاڑ پاڑ کے نعرے لان لئی کنے عوامی چہرے چاہیدے نیں۔ بریانی تے قیمے والے نان’ پُتراں دی درجہ چہارم وچ نوکری تے کچہری وچ کرسی لئی۔٭