نویں ورھے وچ فلسطینیاں لئی کجھ نہیں

باقی دنیا لئی نواں ورھا چنگا ہووے گاں یاں برا؟ پر اک گل طے اے کہ فلسطنییاں لئی نواں ورھا 2022ء توں وی ودھ عذاب ناک ہووے گا۔ حالاں کہ جانی نقصان تے تشدد دے اعتبار نال 2005ء وچ انتفادہ ثانی دے بعد سب توں ودھ برا سال رہیا اے پر اگلا ورھا شاید ایس ورھے توں وی دو ہتھ اگے ہووے۔ سارے جان دے نیں کہ نیتن یاہو اک واری فیر وزیراعظم بنن توں پہلاں ای اسرائیل دی چوہتتر سالہ تریخ وچ سب توں لمے عرصے تک وزارت عظمیٰ تے فائز رہن دا ریکارڈ قائم کر چکے نیں۔ ایس حکومت نوں اسرائیلی تریخ دی سب توں ودھ دائیں بازو پسند فسطائی حکومت قرار دتا جا رہیا اے۔ ایس واری نیتن یاہو دے حکومتی شراکت داراں وچ دو بڑیاں متعصب صیہونی جماعتاں وی شامل نیں ایہناں وچوں اک دی قیادت بیزلل سموترخ دے ہتھ وچ اے تے دوجی جماعت دی قیادت اتمار بین گویر کر رہے نیں۔ دوویں غرب اردن وچ قائم غیرقنونی یہودی بستیاں دے رہائشی نیں۔
دوہاں جماعتاں دا مطالبہ اے کہ غرب اردن دا وکھرا سیاسی تے جغرافیائی وجود مکمل طور تے ختم کرکے اسرائیل و چ باضابطہ ضم کر لیا جاوے تے ایس اقدام دی ممکنہ مزاحمت کرن والے فلسطینیاں نوں اسرائیل دی حد چوں باہر کڈھ دتا جاوے جیویں کہ 1948ء وچ ہویا سی۔ بیزلل سموترخ تے پچھلے دو ورھے دوران بیت المقدس دے قدیم محلے شیخ جراح دے فلسطینی واسیاں نوں گھراں چوں بے دخل کرن تے مسجد اقصیٰ دے نمازیاں تے بتیری واری حملے کرن والے آبادگار گروہاں دی ذاتی قیادت وی کر چکے نیں جد کہ اتمار بن گویر دو ہزار ست وچ عرباں دے خلاف نفرت پھیلان دے اک مقدمے وچ سزا بھگت چکے نیں۔ سولاں دسمبر نوں اسرائیلی پارلیمنٹ نے اک قنونی ترمیم منظور کر لئی جہدے تحت وزارت دفاع نوں دو حصیاں وچ ونڈ کے مقبوضہ علاقیاں وچ سویلین انتظامی معاملیاں دی دیکھ بھال دی اک نویں وزارت تشکیل دتی گئی۔ ایہ قلمدان یہودی غیرقنونی بستیاں دے آباد کار رہنما تے وزیراعظم نیتن یاہو دے اتحادی بیزلل سموترخ دے حوالے کر دتا گیا اے۔
اسرائیلی فوج دے سربراہ جنرل اویووکوچاوی نے ایس بارے اپنی ناپسندیدگی توں نیتن یاہو نوں حلف اٹھان توں پہلاں کھل کے دس دتا سی پر نیتن یاہو نے بطور وزیراعظم پارلیمنٹ نال اپنے خطاب وچ غرب اردن دی آبادکار بستیاں دے رقبے وچ فوری توسیع دے منصوبے تے عمل دے وعدے دا بطور خاص اعادہ کیتا کیوں جے ایسے وعدے تے اوہناں نوں دو انتہائی دائیں بازو دی نسل پرست جماعتاں دی سیاسی حمایت ملی اے۔ دوجے حکومتی شراکت دار اتماربین گویر نوں خزانے تے داخلی سلامتی دا قلمدان دتا جا رہیا اے۔ ایس حیثیت وچ اوہ نہ صرف مقبوضہ علاقیاں دے مالی معاملیاں دے نگران ہون گے سگوں اسرائیلی پولیس’ بارڈ ر سکیورٹی پولیس’ پولیس چیک پوائنٹس تے اسرائیلی جیلاں دے معاملے وی ویکھن گے۔ ایہناں جیلاں وچ سٹھ فیصد قیدی عرب نژاد نیں۔
بیزلل سموترخ تے اتماربن گویر دی فلسطینیاں نال نفرت دا اندازہ ایس طرح وی ہو سکدا اے کہ 1994ء وچ الخلیل دی مسجد ابراہیم وچ جس یہودی آبادکار باروش گولڈسٹائین نے 29 فلسطینی نمازیاں دا قتل عام کیتا سی۔ ایہ دوویں رہنما باروش دے اقدام دے پرجوش حمایتیاں وچ شامل سن۔ اک ہور قنون وچ ترمیم پاروں نیتن یاہو دی مخلوط حکومت دی اک ہور ساجھے دار شاز پارٹی دے رہنما آریا ڈیری دے وزیر بنن دی راہ وی پدھری ہو گئی اے۔ آریاٹیکس چوری دے الزام وچ سزایافتہ نیں تے ہن فوجداری قنون وچ نویں ترمیم دے بعد قنوناً وزیر بنن دے اہل نیں۔ آپ وزیراعظم نیتن یاہو نوں وی بدعنوانی تے رشوت ستانی دی فردجرم وچ نااہلیت دے خطرے دا سامنا اے پر جدوں تک اوہ وزیراعظم نیں اودوں تک ایس بارے عدالتی کاروائی منجمد رہوے گی۔ نویں حکومت دے تیور سمجھدے ہوئے امریکی وزیر خارجہ اینٹنی بلنکن نے پیشگی بیان جاری کیتا اے کہ بائیڈن انتظامیہ غرب اردن دے اسرائیل وچ ادغام تے یہودی بستیاں وچ توسیع دے کسے وی اقدام دی مخالفت کرے گی پر نیتن یاہو لئی امریکی وزیر خارجہ دی چتاونی پیر دی جتی دے برابر اے کیوں جے امریکی کانگریس دے دوہاں ایواناں وچ ری پبلکنز تے ڈیموکریٹس دی اکثریت ہمیشہ اسرائیل دی پالیسیاں دی ہمنوا رہی اے تے ایہ اکثریت اسرائیل دی مخالفت نوں یہود مخالف ہون دے برابر سمجھدی اے۔
نیتن یاہو دی نویں حکومت دے عزائم نوں سمجھدے ہوئے اسرائیلی حزب اختلاف دے کھبی باہی نال تعلق رکھن والے کجھ ارکان نے پارلیمنٹ دے باہر اک احتجاجی مظاہرے وچ شرکت کیتی۔ ایس مظاہرے وچ شریک اک رکن پارلیمان اوفرکسیف دے بقول اسرائیل اج توں مکمل طور تے فسطائی ریاست بن گیا اے۔ بین الاقوامی برادری ایس بارے کوئی قدم اٹھا سکدی اے تے ہن ای اٹھا لوے ایس توں پہلاں کہ بڑی دیر ہو جاوے۔ آپ اسرائیلی صدر آئزک ہرزوگ کجھ دن پہلاں اک تقریب وچ مائک کھلا رہن پاروں ایہ کہندے ہوئے پھڑے گئے کہ حکومت وچ بین گویر ورگے لوکاں دی شمولیت نال پوری دنیا نوں چنتا اے۔ اردن دے شاہ عبداللہ نے اک حالیہ انٹرویو وچ امید ظاہر کیتی کہ نویں اسرائیلی حکومت سرخ لکیر پار نہیں کرے گی نہیں تے اسیں وی پوری طرح تیار آں۔٭