یدائش) تے فوتگی (وفات) دے اندراج دا طریقہ”

اسلام آباد (16 جون 2026): نیشنل ڈیٹا بیس اینڈ رجسٹریشن اتھارٹی (نادرا) نے گلگت بلتستان وچ جمن (پیدائش) تے فوتگی (وفات) دے اندراج دا طریقہ کار صاف صاف دَس دتا اے۔

نادرا ولوں جاری کیتی گئی تفصیل مطابق جمن تے فوت ہون دا ویلے سر اندراج کروانا ہر شہری دا قانونی حق تے بنیادی لوڑ اے۔ صحیح سول رجسٹریشن نہ صرف شہریاں دی قانونی پچھان نوں پکا کردی اے بلکہ قومی ریکارڈ نوں وی مضبوط بناندی اے۔ ایہ ریکارڈ شناختی کارڈ، پاسپورٹ، سکولاں کالجاں وچ داخلے، صحت دیاں سہولتاں، وراثت دے حق، پنشن، انشورنس، عدالتی معاملے تے ہور سرکاری سہولتاں لین وچ بنیادی کردار ادا کردا اے۔

نادرا نے آکھیا کہ گلگت بلتستان وچ پیدائش تے وفات دا اندراج متعلقہ یونین کونسل راہیں کیتا جاندا اے تے ایہدا سارا ریکارڈ کمپیوٹرائزڈ سسٹم وچ سانبھریا (محفوظ کیتا) جاندا اے۔ ایہدی پوری تفصیل والی کتابڑی (گائیڈ بک) ایس لنک اتے موجود اے: https://www.nadra.gov.pk/assests/downloadsPdf/Birth_Death_Public_Guide_GB.pdf

1. جمن دا اندراج (پیدائش دی رجسٹریشن)

• بچے دے جمن دا اندراج اپنے علاقے دی یونین کونسل وچ کروایا جائے۔
• جمن دا اندراج 60 دناں دے اندر کروانا لازمی اے۔
• ماں پیو، دادا دادی، بھین بھرا یا کوئی وی قریبی قانونی رشتہ دار ایہ درخواست دے سکدا اے۔

لوڑیندے کاغذات (ضروری دستاویزات):

• شناختی کارڈ، متعلقہ فارم، ہسپتال یا زچہ بچہ سینٹر دا جمن ریکارڈ، حفاظتی ٹیکیاں دا کارڈ (ویکسینیشن کارڈ) یا کوئی بھی دوجا ثبوت پیش کیتا جا سکدا اے۔
• جے بچہ گھر وچ جمیا ہووے تے اسٹامپ پیپر (حلف نامہ) تے گواہاں دی تصدیق وی لوڑیندی ہو سکدی اے۔
• اندراج پورا ہون توں بعد برتھ سرٹیفکیٹ (پیدائش دا سرٹیفکیٹ) لیا جا سکدا اے۔
• جے بچے دا جنم ضلعے دی حد توں باہر ہویا ہووے، تے وادھو تصدیق، حلف نامہ، گواہ تے اوتھوں دے ثبوت دینا ضروری ہو سکدے نیں.

دیر نال اندراج کروانا (تاخیر سے اندراج):

جے پیدائش دا اندراج 60 دناں دے اندر نہ کروایا جا سکے، تے 61ویں دن توں لے کے 7 سال تک دے لیٹ کیسز متعلقہ یونین کونسل اتھارٹی راہیں نبھیڑے جاندے نیں۔ پر جے 7 سال توں وی زیادہ دیر ہو جائے، تے فیر عمر دا پتہ لوان لئی وادھو ڈاکٹری تے قانونی کارروائی دی لوڑ پے سکدی اے۔

لاوارث یا بے سہارا بچیاں دا اندراج:

ایہو جہے بچے جنہاں دے ماں پیو یا پچھان دا پتہ نہ ہووے تے اوہ کسے یتیم خانے، فلاحی ادارے یا قانونی سرپرست دی دیکھ بھال وچ ہون، اوہناں دا اندراج قانونی طریقے مطابق اوہناں دے مقرر کیتے گئے سرپرست راہیں کروایا جا سکدا اے۔

پردیس (بیرون ملک) جمن والے پاکستانی بچے:

پاکستانی شہری پردیس وچ جمن والے اپنے بچیاں دا اندراج اوتھے دے پاکستانی سفارت خانے (ایمبیسی)، ہائی کمیشن یا قونصل خانے وچ کروا سکدے نیں۔ مقررہ ویلا لنگھن توں بعد وادھو تصدیقی کارروائی دی لوڑ ہوئے گی۔ بعد وچ متعلقہ یونین کونسل وچ وی اندراج کروایا جا سکدا اے۔

2. فوتگی دا اندراج (وفات دی رجسٹریشن)

• فوتگی دا اندراج وی 60 دناں دے اندر متعلقہ یونین کونسل وچ کروانا لازمی اے۔
• ٹبر دے جی (اہل خانہ)، گھر دا وڈا (سربراہ) یا دوجے قریبی رشتہ دار درخواست دے سکدے نیں۔
• جے موت ہسپتال وچ ہوئی ہووے تے اوتھوں دا ڈاکٹری سرٹیفکیٹ، تے جے گھر وچ موت ہوئی ہووے تے اسٹامپ پیپر (حلف نامہ)، گواہ تے دوجے ثبوت منگے جا سکدے نیں۔
• جے موت ضلعے دی حد توں باہر ہوئی ہووے تے وادھو کاغذات تے تصدیق دی لوڑ ہو سکدی اے۔
• اندراج پورا ہون توں بعد ڈیتھ سرٹیفکیٹ حاصل کیتا جا سکدا اے۔

دیر نال اندراج کروانا:

جے فوتگی دا اندراج 60 دناں دے اندر نہ کروایا جا سکے، تے لیٹ اندراج لئی متعلقہ عدالت (کورٹ) رجوع کرنا ضروری ہوئے گا۔

پردیس وچ موت (بیرون ملک وفات):

جے کسے پاکستانی شہری دا پردیس وچ انتقال ہو جائے، تے اس ملک ولوں جاری کیتا گیا ڈیتھ سرٹیفکیٹ تے اوتھے دے پاکستانی سفارت خانے دی تصدیق توں بعد اپنے علاقے دی یونین کونسل وچ فوتگی دا اندراج کروایا جا سکدا اے۔

3. ناں دی درستی یا ریکارڈ وچ تبدیلی

پیدائش یا وفات دے اندراج وچ کسے وی قسم دی غلطی ٹھیک کروان، تبدیلی یا منسوخی لئی متعلقہ رجسٹرار یا مجاز اتھارٹی نوں درخواست تے ضروری ثبوت دینا لازمی نیں، جیہدے توں بعد قانونی طریقے مطابق فیصلہ کیتا جاندا اے۔

⚠️ ضروری نوٹ: جمن دی تریخ (تاریخ پیدائش)، فوتگی دی تریخ، پیو دا ناں، جمن دی تھاں (جائے پیدائش) تے کجھ دوجیاں بنیادی گلاں عدالتی حکم (کورٹ آرڈر) توں بغیر تبدیل نہیں کیتیاں جا سکدیاں۔

شہریاں لئی اہم ہدایات:

1. پیدائش تے وفات دا اندراج دتے گئے ویلے دے اندر اندر ضرور کرواؤ۔
2. درخواست دیندے ویلے شناختی کارڈ، لوڑیندے کاغذات، حلف نامہ تے گواہ (جتھے لوڑ ہووے) نال رکھو۔
3. اندراج پورا ہون توں بعد متعلقہ سرٹیفکیٹ ضرور حاصل کرو۔
4. جمن تے فوتگی دا بنیادی اندراج بالکل مفت (Free) اے، پر سرٹیفکیٹ یا اوہدی فوٹو کاپی جاری کروان اتے سرکاری فیس لگے گی۔
5. ساریاں معلومات سچیاں تے ٹھیک فراہم کرو، کیونکہ غلط معلومات یا جٹھے (جعلی) کاغذات دین اتے قانونی کارروائی ہو سکدی اے۔
6. رجسٹریشن دفتراں وچ لگے سرکاری فیس دے بورڈ توں رہنمائی حاصل کرو۔

نادرا دا کہنا اے کہ اپنے ٹبر دے ہر اہم واقعے دا اندراج ویلے سر اپنی یونین کونسل وچ ضرور کرواؤ تاکہ تہاڈا سرکاری ریکارڈ بالکل ٹھیک، محفوظ تے قابلِ اعتبار رہے۔