ایران نال مذاکرات چنگے مرحلے وچ نیں: ٹرمپ، قطری تے پاکستانی ثالث شرطاں اُتے مشاورت کر رہے نیں، آبنائے ہرمز کھولی جا سکدی اے: عراقچی موصول ہون والے خط وچ امریکی لہجہ بدل گیا: محسن رضائی
ٹرمپ تے نیتن یاہو دا ٹیلی فونک رابطہ، ایران خلاف ممکنہ کارروائی اُتے تبادلہ خیال، نیتن یاہو نے ٹرمپ اُتے زور دتا کہ انتخابات دے فوراً بعد ایران اُتے حملے کیتے جان: امریکی میڈیا
واشنگٹن، تہران، دبئی (نیوز ایجنسیاں) امریکی صدر ڈونلڈ ٹرمپ نے دعویٰ کیتا اے کہ ایران نال گل بات چنگی جا رہی اے تے ایران معاہدہ کرنا چاہندا اے۔ فلوریڈا وچ صحافیوں نال گل بات کردیاں صدر ٹرمپ دا کہنا سی کہ مسئلہ ایہہ اے کہ اوہ زیادہ قابلِ اعتبار نہیں، اوہ معاہدہ کردے نیں تے فیر اُس توں پچھے ہٹ جاندے نیں۔
قطر وچ ہون والے مذاکرات بارے صدر ٹرمپ نے آکھیا کہ اسیں کسے جلدی وچ نہیں آں۔ ایران اُتے دوبارہ حملے بارے سوال پُچھے جان اُتے ٹرمپ دا کہنا سی کہ ایہہ کیہو جا احمقانہ سوال اے، فرض کرو میں ایہہ کردا ہاں، تے کیہہ میں تہانوں دسّاں گا؟ میں تہانوں نہیں دس سکدا۔
صدر ٹرمپ نے اک واری فیر دعویٰ کیتا کہ امریکہ نے ایران دی بحریہ، فضائیہ تے ہتھیار تیار کرن دی صلاحیت تباہ کر دتی اے۔ ٹرمپ نے دعویٰ کیتا کہ امریکہ نے ایران دی زیادہ تر فوجی صلاحیت تے جوہری پروگرام تباہ کر دتا اے، تاہم اک یا دو اہداف نوں ہور نشانہ بنانا باقی اے۔ باقی اہداف نوں چند منٹاں وچ نشانہ بنایا جا سکدا اے۔ ٹرمپ نے ایران نال جنگ ختم کرن لئی جاری مذاکرات نوں وی غیر یقینی قرار دتا۔
دوجے پاسے امریکی صدر ٹرمپ نے ایران خلاف فوجی حملیاں تے انہاں دے ممکنہ وقت بارے اسرائیلی وزیراعظم نیتن یاہو نال ٹیلی فون اُتے گل بات کیتی اے۔ امریکی میڈیا دے مطابق دونوں رہنماواں وچ ہون والی گل بات دوران ایران نال جاری مذاکرات دی صورتحال اُتے تبادلہ خیال کیتا گیا۔
امریکی ویب سائٹ ایکسیوس نے اک امریکی تے اک اسرائیلی عہدیدار دے حوالے نال دسیا کہ نیتن یاہو نے ٹرمپ اُتے زور دتا کہ امریکی وسط مدتی انتخابات دے فوراً بعد ایران اُتے حملے کیتے جان، جدکہ امریکی صدر مذاکرات نوں اگے ودھاؤن تے انہاں دے نتیجے سامنے آون دا موقع دینا چاہندے نیں۔
ایران نے امریکہ نوں دھمکی دتی اے کہ دونوں ملکاں وچ دوبارہ جنگ شروع ہوئی تاں ایہہ پچھلے تنازع توں ودھ لمبی ہو سکدی اے تے اس دے خاتمے دا فیصلہ امریکی صدر ٹرمپ نہیں کر سکّن گے، ایران بھرپور جواب دے گا۔
ایرانی فوج دے ترجمان محمد اکرمینیا نے اتوار نوں سرکاری ٹی وی نال گل بات کردیاں آکھیا کہ ممکنہ اگلی جنگ دی مدت تے اختتام دیاں شرطاں امریکی صدر دے اختیار وچ نہیں ہوون گیاں۔ انہاں دا کہنا سی کہ امریکہ نوں ایہہ طے کرن دا حق حاصل نہیں ہووے گا کہ جنگ کدوں تے کنہاں شرطاں اُتے ختم ہووے گی۔
ایرانی فوج دے ترجمان نے خبردار کیتا کہ نئی جنگ دی صورت وچ تنازع دا جغرافیہ مغربی ایشیا دے خطے تک محدود نہیں رہے گا۔
بریگیڈیئر جنرل محمد اکرمینیا نے آکھیا کہ امریکی تنصیبات، سازوسامان، فوجاں تے مفادات، جتھے وی نشانے دی زد وچ آ سکدے ہوون، نشانہ بنائے جا سکدے نیں۔ انہاں دا کہنا سی کہ مستقبل دی جنگ پچھلی جنگ دے مقابلے وچ کہیں زیادہ لمبی ہو سکدی اے۔
ایرانی فوج دے ترجمان دا مزید کہنا سی کہ ایران دی حکمتِ عملی نوں محض دفاعی توں جارحانہ حکمتِ عملی وچ تبدیل کرن دا عمل ماضی وچ شروع ہو چکیا سی تے حالیہ جنگ دوران اس دا عملی اظہار وی سامنے آیا اے۔
متحدہ عرب امارات نے ایران تے امریکہ دے درمیان مذاکرات وچ سفارتی پیش رفت دی امید ظاہر کردیاں کسے وی ممکنہ صورتحال نال نمٹن لئی تیار رہن دا اعلان کیتا اے۔
اماراتی صدر دے سفارتی مشیر انور قرقاش نے اتوار نوں بحرین دے دارالحکومت منامہ وچ اک کانفرنس نال خطاب کردیاں آکھیا کہ خطے دے مفاد وچ نہیں کہ مشرقِ وسطیٰ وچ اک واری فیر جنگ شروع ہووے۔ انہاں آکھیا کہ متحدہ عرب امارات سفارتی کوششاں دی کامیابی چاہندا اے، تاہم ماضی وانگ بدترین صورتحال نال نمٹن لئی وی تیار اے۔
ایرانی وزیر خارجہ عباس عراقچی نے آکھیا اے کہ تہران نوں امید اے کہ امریکہ موجودہ صورتحال وچ سمجھداری دا مظاہرہ کرے گا تے سفارت کاری نوں دوجے راستیاں اُتے ترجیح دے گا۔
عراقچی دے مطابق ثالثاں نال مشاورت جاری اے تے سفارتی کوششاں دا حتمی نتیجہ امریکہ ولوں ایران دے سوالاں دے جواب اُتے منحصر اے۔ اپنے ٹیلی گرام چینل اُتے جاری بیان وچ انہاں آکھیا کہ ایران دفاع تے سفارت کاری، دوناں لئی تیار اے، تاہم ایہہ فیصلہ واشنگٹن دے رویے اُتے منحصر ہووے گا۔
عراقچی نے آکھیا کہ ایرانی مذاکرات کار قطر وچ اک ایسی تجویز اُتے گل بات کر رہے نیں، جس دے تحت امریکی شرطاں پوری ہون دی صورت وچ آبنائے ہرمز دو دناں دے اندر دوبارہ کھولی جا سکدی اے۔
انہاں واضح کیتا کہ امریکہ نال براہِ راست مذاکرات نہیں ہو رہے۔ قطری تے پاکستانی ثالث شرطاں اُتے مشاورت کر رہے نیں۔ آبنائے ہرمز دوبارہ کھولن دے منصوبے بارے قطری ثالثاں نال مشاورت جاری اے، تاہم کسے حتمی نتیجے تک پہنچن لئی امریکہ ولوں ایرانی تجاویز تے سوالاں دا جواب دینا ضروری اے۔
عباس عراقچی نے پارلیمان دی قومی سلامتی تے خارجہ پالیسی کمیٹی دے اجلاس دے موقعے اُتے صحافیاں نال گل بات کردیاں آکھیا کہ مشاورت دا عمل جاری اے، لیکن ہن تک کوئی حتمی فیصلہ نہیں ہویا کیونکہ ایہہ دوجے فریق دے ردعمل اُتے منحصر اے۔
عراقچی نے پارلیمان دی قومی سلامتی تے خارجہ پالیسی کمیٹی نوں بریفنگ دیندیاں آکھیا کہ تہران مذاکرات تے سفارتی معاملات وچ اپنی پہلے توں اعلان کردہ ست شرطاں اُتے قائم اے۔ کمیٹی دے ترجمان حسن قشقاوی دے مطابق عباس عراقچی نے ارکان نوں حالیہ علاقائی تے سفارتی پیش رفت بارے آگاہ کیتا۔
بریفنگ دوران پاکستان، سعودی عرب تے ترکیہ دے وفود دے حالیہ دورہ ایران تے انہاں نال ہون والیاں ملاقاتاں بارے وی تبادلہ خیال کیتا گیا۔
ایران دی سپریم نیشنل سکیورٹی کونسل دے سیکرٹری محسن رضائی نے آکھیا اے کہ واشنگٹن توں موصول ہون والے خط وچ امریکی لہجہ بدل گیا اے، جے دوبارہ جنگ چھڑی تاں اسیں امریکہ دے سینگ توڑ دیاں گے۔
ایرانی ٹی وی نوں انٹرویو دیندیاں محسن رضائی دا کہنا سی کہ جے ٹرمپ تے امریکہ نوں ایتھے سزا نہ دتی گئی تاں کل نوں ہر ملک ایہہ سوچے گا کہ جے اسیں ایران اُتے حملہ کریے تاں اس دے کوئی نتیجے نہیں ہون گے۔
انہاں دا کہنا سی کہ اسیں ایسا خوف پیدا کراں گے تاکہ کوئی وی ملک بلا جھجک سر چُک کے حملہ کرن دی جرات نہ کر سکے۔
محسن رضائی نے آکھیا کہ جے دوبارہ جنگ چھڑی تاں اسیں امریکہ دے سینگ توڑ دیاں گے، تاکہ ویکھیا جا سکے کہ بغیر سینگاں والا بیل دنیا وچ کیہہ کر سکدا اے۔
ایران دے وزیر دفاع مہرداد اخلاقی نے خبردار کیتا اے کہ کسے وی جارحیت دے جواب دا دائرہ تے وقت دھمکیاں دین والے طے نہیں کرن گے۔ کسے وی جارحیت دا متناسب، فیصلہ کن تے مؤثر جواب دتا جاوے گا۔
مذاکرات توں باخبر اک ذریعے نے خبر رساں ادارے رائٹرز نوں دسیا کہ ایرانی مذاکرات کاراں نے دوحہ وچ قطری ثالثاں نال ملاقات کیتی اے، جس دا مقصد خلیج فارس وچ جاری جنگ ختم کرن دے راستے لبھنا سی۔
ذرائع دے مطابق ایہہ گل بات واشنگٹن نال مسلسل رابطیاں دوران اگے ودھی۔ سفارت کار کوشش کر رہے نیں کہ اس ہفتے ہون والے امریکی وسط مدتی انتخابات توں بعد لڑائی دا نواں سلسلہ شروع ہون توں روکیا جا سکے۔
ایران دی وزارتِ خارجہ نے اک بیان وچ آکھیا اے کہ برطانوی غیر ملکی انٹیلی جنس سروس ایم آئی سکس نوں مخالف گروہاں دی فہرست وچ شامل کر لیا گیا اے۔
بیان دے مطابق ایہہ فیصلہ سپریم نیشنل سکیورٹی کونسل دی قرارداد دی بنیاد اُتے تے برطانوی حکومت دے اقدامات دے ردعمل وچ کیتا گیا اے۔ وزارت نے ایہہ وی اعلان کیتا کہ برطانوی بحریہ تے رائل ایئر فورس نوں تہران ولوں دہشت گرد تنظیمیں دی فہرست وچ شامل کر لیا گیا اے۔
ایہہ اقدام ایران دے جوابی کارروائی دے قانون تحت چکیا گیا اے، جو امریکہ ولوں پاسدارانِ انقلاب نوں دہشت گرد تنظیم قرار دین دے فیصلے دے ردعمل وچ اے۔
کمپنی نے ایکس اُتے اک پیغام وچ آکھیا کہ سیٹلائٹ تصویراں توں تصدیق ہوندی اے کہ ایران نال منسلک اک ٹینکر چینی بندرگاہاں اُتے لنگر انداز ہویا اے، تاہم کمپنی نے اس بارے ہور تفصیلات فراہم نہیں کیتیاں۔
ایران دا کہنا اے کہ اس نے صرف رواں سال دے پہلے چھ مہینیاں دوران 16 ارب ڈالر توں ودھ مالیت دا تیل برآمد کیتا اے۔
