کیہڑا سانوں ساڈی منزل دسے

غلام شبیر عاصم

سڑکاں اتے نٹھدی بھجدی ٹریفک دا دھواں تے گھٹا مِٹی آوندے جاندے ساہ نال مونہہ تے نک دے راہِیں اندر جاکے معدے اتے بہ جہیا جاندا اے،تینک اندر جاکے جیویں مکڑی دی طرحاں اگے کوئی بڑا پکا تے سنگھناجال جہیا ان دیندا اے۔جیویں نک تھانی کوئی بو،باشنا نہ سنگھی جاوے۔پر “اصل” تے “نِگھرتا” نوں کون روک سکدا اے۔نِگھرتا تے ہمیشہ اپنے راہ آپ بناوندی آئی اے،ایہ بھاویں کسے وی رنگ روپ یا جنس وچ ہووے۔اصل تے نِگھر نوں اک بقا تے امرتا حاصل اے۔نقلی تے بناوٹی شیواں نقلی ای ہندیاں نیں،بھاویں زہر ای ہووے۔نقلی تے زہر وی ٹھیک طرحاں اثر نہیں کردا۔اصلی گھٹا مٹی وی ہووے تے اپنا پورا اثر پاوندا تے کردااے۔اصل باشنا تے سِیسے جہئی رکاوٹ نوں وی توڑ کے نک اندر گھس جاندی اے۔اک دن شاماں ویلے لاہور توں آرہیا ساں سارے دن دے دھویں تے گھٹے مٹی نیں جیویں میرا نک بند جہیا کردتا ہویا سی،گھٹا مٹی پھکدا ہویا میں مریدکے شہر دی نیڑلی آبادی بصرہ کالونی دے سٹاپ تے اتریا، تے اتر کے اپنے گھر ول ٹریا جارہیا ساں،کہ آبادی وچ پیر دھردیاں ای پتہ نہیں کدھروں کِدھے گھروں گڑ والے چاولاں دی باشنا جیویں کندھ ٹپ کے باہر آئی تے میرے نک تھانی میرے اندرجاکے کِھلر پلر گئی۔تے انج اک روح سکھیاری باشنا تے باشنا دے سواد نے میرے اندر جاکے جیویں چوداں طبق روشن کردتے۔میں اک دو پلاں لئی اکھاں مِیٹ کے اک پاسے ہوکے کھلوگیا تے گڑ والے چاولاں دی باشنا دا سواد لین لگ پیا۔
گڑ شکر ساڈے پِنڈاں تے پنجاب دا کلچر اے۔جیہڑا بڑی حد تک ساڈی حیاتی وچوں نکل چکیا اے،اسیں رنگاں دے دھوکھیاں وچ آون والے،ہر چمکدی شے نوں سونا سمجھ لین والے گڑ شکر نوں چھڈ کے چِٹی کھنڈ نوں ہِک نال لائی بیٹھے آں۔گڑ شکر پہلے دی طرحاں ساڈی ورتوں وچ نہیں رہیے۔گڑوالے چاول سیال دے دِناں وچ بڑا سواد دیندے نیں۔پر اج کل ہر دوسرے تیسرے بندے نوں لگیاں ہوئیاں شوگر،بلڈ پریشر،دل دیاں تے معدے دیاں بیماریاں دی وجہوں بوہت ساریاں کھان پِین والیاں شیواں ساڈے پرہیز دا حصہ بن گئیاں نیں۔پِچھلے کجھ سالاں توں میرا وی معدہ بادی تے ٹھنڈیاں شیواں نوں نہیں سہاردا،چاول مِٹھے،لونے یا پھوکے وی ہون کھا لواں تے ڈِھڈ وچ اپھرا جہیا ہوجاندا اے۔ڈِھڈ تے وکھیاں دکھن لگ پیندیاں نیں۔کدی کدی نزلے والی کیفیت بن جاندی اے۔تے کدی نظر دھندلا جہئی جاندی اے۔گڑ والے چاول کھا لواں تے اگلے دن پِنیاں تے پیراں دے پب جیویں دکھن جہئے لگ پیندے نیں۔ہون تے گڑ والے چاولاں دی باشنا ای سنگھ کے سواد لئی دا اے۔گڑ والے چاولاں دی باشنا تے باشنا وچ بھری ہوئی مٹھاس نے مینوں بھاویں تھوڑے چِر لئی ای سہی،اک واری تے زہری دھواں رولی چوں کڈھ کے روح دا سرور پچایا۔مینوں انج لگیا کہ گڑ دی باشنا نے میریاں اکھاں دا تھکیواں،نظر دی دھند تے سر متھے دی پِیڑ جیویں کِدھرے ویلنے وچوں لنگھا کے پِیڑ دتی اے۔میری پِیڑ دے ویلنے وچ وِلکدی تے چِیکدی ہوئی جِند سکھ تے سرور دی پِینگھ جھوٹن لگ پئی اے۔تے اس طرحاں ایس پل وچ گڑ دی باشنا نے مینوں جسراں اک نظریہ دے دتا کہ اسیں جیکر اپنی ’’اصل ‘‘ تے اصل نال جڑیاں ہوئیاں شیواں نال اپنا جوڑ،جوڑ لئیے تے اسیں بوہت سارِیاں پِیڑاں تے بیماریاں وچوں باہر نکل سکنے آں۔
اصل وچ اسیں اپنی ’’اصل‘‘ توں وکھ ہو جان نوں ترقی تے نویں پن دا ناں دے کہ اج جسمانی،روحانی، ایمانی تے معاشی معاشرتی پکھوں ذلیل ہورہے آں۔ہور تے ہور اسیں جیکر اج ای گھیو چھڈ کے سروں دے تیل،کھنڈ چھڈ کے گڑ شکر،سِلور پتل،تانبہ،پلاسٹک تے لوہے دے بھانڈے چھڈ کے مِٹی دے بھانڈے ورتن لگ پئیے تے بڑے روگاں توں بِناں دوائیاں دے اسیں بچ سکنے آں۔پر چِٹی نوں چھڈ کے کالی ول آوے کون۔ظاہری رنگاں اندر لکیاں اصل حقیقتاں دے اسیں جانو ہوئیے تے پھر رون کاہدا اے؟۔اسیں تے ظاہری رنگاں شکلاں دے عاشق ہوکے اجاڑے چڑھے پھِرنے آں۔کیہڑا سانوں متاں دیوے،کیہڑا سانوں ساڈی منزل دسے۔٭٭