ملکی سیاست دا نابھُلن والا سال

2022 سیاسی تے عسکری قیادت دی تبدیلی سنے اہم واقعات نال بھرواں رہیا۔ دراصل ایہہ دو واقعے انج دے نیں جہناں دے آسے پاسے پاکستان دی سیاست سال بھر گھُمدی رہی۔ باقی واقعے جہڑے ایس سال وقوع پذیر ہوئے اوہناں دو وڈیاں تبدیلیاں نال جڑے ہوئے نیں۔ تحریک عدم اعتماد دے ذریعے شہباز شریف دا وزیراعظم بننا تے جنرل قمر جاوید باجوہ دی ریٹائرمنٹ تے جنرل عاصم دا بطور آرمی چیف تقرر نہ صرف اندرون ملک بلکہ بیرون ملک تے سفارتکاراں وچ موضوع بحث رہے۔ پی ڈی ایم قیادت بالخصوص نواز شریف’ آصف زرداری تے مولانا فضل الرحمن نے مشترکہ جدوجہد دے ذریعے اپنے بدترین حریف نوں تے ناک آئوٹ کر دتا لیکن عوام دے ہتھ کجھ نہیں آیا۔ اوہو مہنگائی’ بے روزگاری’ توانائی دا بحران’ ڈالر دے مقابلہ وچ روپے دی گراوٹ’ برآمدات نہ ہون دے برابر’ زرمبادلہ دے ذخائر وچ ریکارڈ کمی تے اختتام تے ات گردی دی نویں لہر نے عام بندے وچ مایوسی پھیلا دتی۔ ملکی تریخ دا ایہہ پہلا واقعہ سی کہ کسے وزیراعظم دے خلاف تحریک عدم اعتماد کامیاب ہوئی جہنوں تحریک انصاف نے رجیم چینج دا نام دتا۔
1973 دے آئین توں پہلاں کسے وزیراعظم نوں ہٹان لئی اوہنوں اعتماد دا ووٹ لین دا کہیا جاندا سی۔ا یس طریقہ کار دے تحت وزیراعظم نوں ہٹائے جان دی مثال موجود اے۔ تاہم تحریک عدم اعتماد دی صورت وچ عمران خان دی رخصتی پاکستان دی سیاست دا پہلا واقعہ اے۔ تحریک عدم اعتماد تے پیش ہوندی رہی لیکن کامیاب کدی نہیں ہو سکی۔ آرمی چیف دا تقرر اینا اہم رہیا کہ حکمران جماعت مسلم لیگ ن وچ اک موقع تے اختلاف رائے سامنے آیا۔ مبینہ طور تے وزیراعظم شہباز شریف سنے خواجہ آصف تے ملک احمد خان جنرل باجوہ دی توسیع لئی کوشاں سن۔ آخری کوشش دے طور تے شاہد خاقان عباسی نوں جنرل باجوہ دی توسیع لئی لندن نواز شریف دے کول بھیجیا گیا لیکن نواز شریف نے صاف انکار کردتا بلکہ اوہناں نے شہباز شریف نوں ایتھوں تک کہہ دتا کہ جے کسے نوں جنرل عاصم منیر دی تقرری اتے اعتراض اے تے استعفیٰ دے کے گھر بیٹھ جاوے۔ حکومت چلان دا جہنوں شوق ہووے اوہنوں پورا کر لین دیو۔ ایس سخت پیغام مگروں عاصم منیر دی بطور آرمی چیف تقرر ہوئی جہدے توں ملک وچ جاری سیاسی عدم استحکام وچ کمی واقع ہوئی۔
پچھلے سال وچ اک وڈی تے خوشگوار خبر ایہہ سی کہ جنرل باجوہ نے اک توں ودھ واری ایہہ اعلان کیتا کہ ہن فوج نیوٹرل ہو چکی اے۔ مستقبل وچ کسے سطح تے سیاست وچ مداخلت نہیں کرے گی۔ ایس اعلان نوں پاکستان وچ ہر سطح اتے سراہیاگیا۔ تاہم فوج کدوں تک غیر جانبدار رہندی اے ایہہ آن والا ویلا دسے گا۔اپوزیشن جماعت تحریک انصاف دی قیادت نے فوج دے غیر جانبدار ہون بارے اجے توں شکوک تے شبہات دا اظہار شروع کردتا اے۔ عمران خان ولوں پاک افواج بالخصوص پچھلے ارمی چیف جنرل قمر جاوید باجوہ نوں جیویں ہدف تنقید بنایا گیا اوہنوں کسی سطح اتے پسندیدگی دی نظر نال نہیں ویکھیا گیا۔ افسوسناک امر اے کہ حکومت دے خاتمہ تے عمران خان نے فوجی قیادت نوں غدار’ میر جعفر’ میر صادق دے القابات نال نوازیا۔ بدقسمتی نال فوج دے خلاف عمران خان دے بیانیے نوں بھارت وچ بہت پذیرائی ملی جہدی مثال پاکستان دی 75 سالہ تریخ وچ نہیں ملدی۔ اگرچہ ایہدے ذمہ دار عمران خان نیں لیکن کئی مرحلیاں اتے فوج دے سیاسی ہون تے پولیٹیکل انجینئرنگ دے واقعات پیش آئے جہدا اعتراف جنرل باجوہ نے خود کیتا تے ایس لحاظ نال اوہ وی کسے حد تک ایس صورتحال دے ذمہ وار نیں۔ فوج نوں ادارے دی ساکھ متاثر ہون دا مکمل احساس تے ادراک اے۔ ایہو وجہ اے کہ فوجی قیادت ولوں اک توں ودھ واری مستقبل وچ غیر جانبدار رہن دا اعلان کیتا جاندارہیا۔
تحریک انصاف دی رجیم چینج اصطلاح اتے کم تے 2021 وچ شروع ہو گیا سی تاہم ایہنوں حتمی شکل دے کے فروری 2022 وچ کم تیز کردتا گیا۔ اطلاعواں سن کہ عمران خان بطور وزیراعظم 23مارچ دے موقع تے پریڈ دی سلامی نہیں لین گے۔ ایہہ اعزاز شہباز شریف دے حصے وچ آوے گا۔ مسلم لیگ ن دے قائد نواز شریف تے اوہناں دے ہم خیال پرویز رشید’ احسن اقبال تے شاہد خاقان عباسی ولوں عمران خان نوں ہٹان تے پی ڈی ایم حکومت بنان دی مخالفت دی وجہ نال تحریک عدم اعتماد تھوڑی تاخیر نال شروع ہوئی تے بالآخر ایہہ معاملہ 11اپریل نوں اپنے منطقی انجام نوں پہنچیا تے شہباز شریف وزارت عظمیٰ دے منصب اتے فائز ہوئے جہدے وچ کلیدی کردار آصف زرادری دا سی۔ جوڑ توڑ ‘ تحریک انصاف دے باغی ارکان نوں پی ڈی ایم امیدوار شہباز دی حمایت لئی راضی کرنا اوہناں دی ذمہ واری سی جو اوہناں نے بخوبی نبھائی۔ ایہدے نتیجہ وچ مسلم لیگ ن نوں22منحرف ارکان نوں آئندہ عام انتخابات وچ ٹکٹ دین دا وعدہ کر کے وڈی قربانی دینا پئی۔ ن لیگ اپنے ایس وعدے اتے قائم رہندی اے یا نہیں ایہہ سوال اپنی جگہ تے موجود اے کیوں جے پنجاب جہڑان لیگ دا گڑھ اے’ اپنے 22ارکان قومی اسمبلی تے ٹکٹ ہولڈراں نوں ناراض کرنا بھاری سیاسی نقصان ثابت ہو سکدا اے۔
شہباز شریف دی اتحادیاں اتے مشتمل حکومت نوں سرمنڈواندے ای اولے پین دے مترادف چیلنج دا سامنا کرنا پے گیا۔ آئی ایم ایف پاکستان نوں قرضہ دین نوں تیار نہیں سی۔ بیرونی دنیا پاکستان نوں گرے لسٹ توں کڈن دی مخالفت کر رہی سی تے اُتوں قدرتی آفت دے طور تے بارشاں تے سیلاب نے پاکستان دے اک وڈے حصے وچ تباہی مچادتی۔تقریباً 3کروڑ بندے متاثر ہوئے۔ 20لکھ بے گھر ہوئے۔ سینکڑاں کلومیٹر سڑکاں تے اہم پل سیلاب وچ بہہ گئے’ لکھاں مویشی تے ہزاراں ایکڑ اتے تیار فصلاں ختم ہو کے رہ گئیاں۔ سینکڑاں بندے جان دی بازی ہار گئے۔
پچھلے سال پاکستان نوں کامیابیاں وی نصیب ہوئیاں’ آئی ایم ایف کولوں اک سو ارب سولہ کروڑ ڈالر دی قسط موصول ہو گئی۔ پاکستان گرے لسٹ توں باہر آیا۔ حکومت اقوام متحدہ تے شرم الشیخ کانفرنس وچ پاکستان نوں موسمیاتی تبدیلی نال شدید متاثرہ ملکاں وچ شامل کران وچ کامیاب رہی۔ خارجہ سطح اتے چین’ روس’سعودی عرب’ امریکہ’ قطر’یو اے ای تے ترکی نال ازسرنو تعلقات استوار ہوئے جہڑے عمران خان دور حکومت وچ متاثار ہوئے سن۔ عمران دور وچ چین نے سی پیک عملاً روک رکھیا سی۔ ایس دوران چین نے اپنے سالانہ بجٹ وچ سی پیک لئی اک روپیہ وی نہیں رکھیا سی۔ شہباز شریف حکومت دے قیام دے نال سی پیک منصوبہ دوبارہ شروع ہویا۔ ایم ایل ون منصوبے اتے پیش رفت ہوئی۔ انڈسٹریل زون اتے کم شروع کیتا گیا۔ سعودی عرب نے گوادر وچ آئل ریفائنری لئی بھاری انویسٹمنٹ دا اعلان کیتا۔شومئی قسمت ایس سب کجھ دے باوجود پی ڈی ایم حکومت ڈالر’ پٹرولیم مصنوعات’ اشیائے خورونوش دی قیمتاں گھٹ کرن وچ نکام رہی۔ انج کہیا جا سکدا اے کہ پچھلے سال سارے کھیڈ وچ سیاسی قیادت یعنی پی ڈی ایم تے جت گئی لیکن عوام مہنگائی’ بیروزگاری تے لاقانونیت دے سامنے بے بس رہے۔ وزیراعظم شہباز شریف تے وزیر خزانہ سینیٹر اسحاق ڈارسارے دعوویاں دے باوجود عوام نوں ریلیف فراہم نہیں کر سکے بلکہ ایہدے برعکس ڈالر سرکاری نرخاں اتے نایاب اے۔ روزگار نہ ہون دے برابر اے۔ پچھلے سال حکومت نوں توانائی دے شدید بحران دا سامنا کرنا پیا’ صنعتاں بند ہون نال برآمدات وچ واضح کمی ہوئی اے’ ڈالر دا ریٹ ودھن نال دُوجے ملکاں نال پاکستان دی تجارت تقریباً رک چکی اے۔ کاروباری طبقے نوں شدید مشکلاں دا سامنا کرنا پے رہیا اے۔ ایل سیز نہیں کھل رہیاں’ پام آئل’ پولٹری فیڈ کراچی بندرگاہ تے روک دتی گئی اے۔معاشی صورتحال بدترین اے۔بظاہر کوئی امید وی نظر نہیں آ رہی کہ آئندہ 4,3 ماہ حکومت وچ حکومت کیہ بہتر اقدامات کرے گی۔ آئندہ انتخابات دے نتائج وچ مہنگائی دا عمل دخل واضح نظر آوے گا۔
2022وچ نواں ریکارڈ قائم ہویا کہ تحریک انصاف دے سربراہ عمران خان نے ضمنی الیکشن وچ قومی اسمبلی دی 7سیٹاں اتے کامیابی حاصل کیتی۔ شاید ایہہ ورلڈ ریکارڈ ہو وے کے کسے رہنما نے اینی سیٹاں اتے اکو ویلے کامیابی حاصل کیتی ہووے۔ ضمنی انتخابات وچ تحریک انصاف نوں دو اپ سیٹ دا سامنا کرنا پیا۔ کراچی توں عمران خان جد کہ ملتان توں شاہ محمود دی دھی پی ڈی ایم دے امیدواراں کولوں بھیڑی طرحاں ہار گئے۔ عمران خاند ا 7سیٹاں نال کامیاب ہونا اوہناں دی مقبولیت وچ وادھے دا کارن بنیا تے پی ڈی ایم لئی ایہہ اک سیاسی دھچکاثابت ہویا۔پچھلے سال دے اہم واقعات وچ تحریک انصاف دا قومی اسمبلی دی رکنیت نال استعفیٰ دے کر ادھا ایوان خالی کردینا وی شامل اے۔ ایہدے توں حکومت تے پارلیمانی نظام کمزور ہویا۔ وزیراعظم عمران خان دے خلاف تحریک عدم اعتماد دے موقع تے مبینہ طور تے ارکان قومی ا سمبلی دی سندھ ہائوس وچ خریدو فروخت دے واقعات سامنے آئے۔ جہدے تے تحریک انصاف نے بڑا شور کیتا۔ ن لیگ دی نائب صدر مریم نواز نوں نیب نے کلین چٹ دتی تے ای سی ایل توں نام کڈیا گیا جہدے مگروں اوہ والد دے کول لندن چلی گئیاں۔
نیب قنون وچ ترامیم کیتیاں گئیاں۔ نویں چیئرمین دا تقرر وی ہویا۔ نیب ترامیم دا فیدہ صرف اشرافیہ نوں ہویا۔ زرداری’ شریف فیملی تے دُوجے سیاستدان جہناں دا تعلق دوجی پارٹیاں نال اے اوہ نیب ترامیم توں مستفید ہوئے۔آزاد کشمیر وچ وی وزیراعظم دی تبدیلی وی پچھلے سال دا اہم واقعہ اے۔ تحریک انصاف دے سربراہ عمران خان نے عبدالقیوم نیازی کولوں استعفیٰ لے کے بزنس مین سردار تنویر الیاس نوں وزیراعظم بنوایا جہدے تے مبینہ طور تے خریدوفروخت دا الزام سامنے آیا۔ ہن تنویر الیاس دے خلاف تحریک اعتماد دی تیاری پوری اے۔ پاکستان بنن دے 75 ورھے پورے ہون تے غیر معمولی تقریباں دا پربندھ کیتا گیا۔ وزارت اطلاعات تے آئی ایس پی آر نے مشترکہ طور تے تقریباں منعقد کیتیاں۔ پاکستان دے قومی ترانے نوں نویں طرز دتی گئی۔ سپیکرقومی اسمبلی راجہ پرویز اشرف نے پارلیمنٹ وچ اک ہفتہ جشن جاری رکھیا۔ 85 توں لے کے 2022 تک دی قومی اسمبلی دے موجودہ تے پچھلے ارکان لئی اک خصوصی سیشن رکھیا گیا۔ سپیکر دے ایس اقدام نوں جتھے بڑا سراہیا گیا اوتھے تنقید وی سامنے آئی کہ ملک دی اک تہائی آبادی سیلاب وچ ڈُبی ہوئی اے تے پارلیمنٹ وچ گانے وجان دی محفل ہو رہی اے۔ پارلیمنٹ دی غیر معمولی تزئین و آرائش کیتی گئی۔ تقریباں تے تزئین آرائش اتے کروڑاں روپے خرچ کیتے گئے جہنوں اپوزیشن نے سیلاب متاثرین دے زخماں اتے نمک چھڑکن دے مترادف قرار دتا۔پی ڈی ایم حکومت دے قیام نال سینیٹ وچ وڈیاں تبدیلیاں آئیاں۔ پیپلز پارٹی دے سینیٹر یوسف رضا گیلانی نوں اپوزیشن لیڈر دا عہدہ چھڈنا پیا۔ اوہناںدی جگہ تحریک انصاف دے ڈاکٹر وسیم شہزاد لیڈر آف اپوزیشن مقرر ہوئے۔ سینیٹ وچ پی ڈی ایم حکومتی بنچاں اتے آگئی جد کہ تحریک انصاف اپوزیشن بنچاں اتے چلی گئی۔ تحریک انصاف دے رہنما شہباز گل تے سینیٹر اعظم سواتی دے نال ناخوشگوار واقعات پیش آئے جہدے اتے خوب لے دے ہوئی۔ اوہناں نوں زیر حراست ننگا کر کے تشدد کیتا گیا۔ مبینہ طور تے اوہناں دی ننگی ویڈیو بنائی گئیاں۔
تحریک انصاف دی حکومت ختم ہوندیاں ای عمران خان’ اوہناں دی اہلیہ بشریٰ بیگم تے فرح گوگی دی کرپشن تے مالی بے ضابطگی دے واقعات سامنے آئے۔ عمران خان دے خلاف توشہ خانہ سکینڈل سامنے آیا۔ عمران خان دے خلاف گھڑی چور دا شور مچایا گیا جہدے تے عمران خان تے اوہناں دے ساتھی رہنماواں دے کول کوئی ٹھوس جواب نہیں سی۔ اگرچہ ایہہ اک سدھا سادا کیس اے لیکن حکومت قنون کارروائی توں گریزاں نظر آئی۔ عمران خان دے خلاف پارٹی صدارت لئی نااہلی کیس دا فیصلہ وی سامنے آیا جہڑآ پچھلے سال دا اہم واقعہ اے۔ البتہ تفصیلی فیصلہ ایس مہینے جنوری وچ سنایا جاوے گا۔ عمران خان نے بھرویں اپوزیشن کرن دا فیصلہ کیتا تے حکومت سٹن دا اعلان کیتا۔ اوہ 25مئی نوں خیبر پختوانخوا توں وزیراعلیٰ محمودخان دے نال جلوس لے کے اسلام آباد پہنچے لیکن نامعلوم وجوہات دی بنیاد تے اوہ مقررہ جگہ ڈی چوک نہیں پہنچے۔ اچانک جلسہ ختم کر کے 6دن بعد دوبارہ آن دا اعلان کر دتا لیکن اوہ آئے نہیں۔ نومبر وچ دوبارہ حکومت سٹن لئی لہوروں نکلے’ دعوویاں دے مطابق لکھاں بندے اکٹھے نہیں کر سکے۔ وزیرآباد وچ اوہناں دے قافلے اتے قاتلانہ حملہ ہویا جہدے وچ اوہناں نوں مبینہ طور تے چار گولیاں لگیاں۔ تحریک انصاف دے لانگ مارچ وچ زنانی صحافی سنے 4 قیمتی جاناں دا ضیاع ہویا۔ پچھلے سال ایہہ واقعہ وی ہویا کہ پاکستان دی تریخ دی سب توں وڈی کابینہ وجود وچ آئی جہڑی سنچری دے کول کول اے۔ پارلیمانی تریخ وچ اینی وڈی کابینہ بنان دا کریڈٹ پی ڈی ایم نوں جاندا اے۔ وزرا دے اینے وڈے لائو لشکر اتے ماہانہ کروڑاں روپے خرچ ہو رہے نیں جد کہ قومی خزانہ خالی اے۔ بیرون ملک سفارتخانیاں دے عملے نوں تنخواہواں تے پاکستان وچ ریٹائرڈ ملازماں نوں پنشن دین لئی پیسے نہیں نیں۔ شاید پاکستان وچ ایہہ وی پہلی واری ہویا۔ معاشی زبوں حالی زبان زدعام اے لیکن حکومتی شاہ خرچیاں ودھدیاں گئیاں۔
جتھے اعلیٰ عسکری قیادت تبدیل ہوئی اوتھے فوج وچ دوجی اہم تبدیلیاں وی رونما ہوئیاں۔ ڈی جی آئی ایس آئی فیض حمید نوں ہٹایا گیا۔ عمران خان دی خواہش دے الٹ جنرل باجوہ نے ندیم انجم نوں ڈی جی آئی ایس آئی مقرر کیتا جہدے توں ایہہ تاثر ملیا کہ عمران خان تے فیض حمید دی گیم ختم ہو گئی تے ایہہ تاثر کسے حد تک درست وی ثابت ہویا۔ سینئر ترین پیشہ ور جنرل ساحر شمشاد مرزا جوائنٹ چیفس آف سٹاف مقرر ہوئے۔ جنرل آصف غفور نوں کور کمانڈر بلوچستان تعینات کیتا گیا۔ فوج وچ میرٹ اتے ترقیاں ہوئیاں جہدے توں ادارے دی ساکھ اتے مثبت اثر پیا۔
پچھلے سال گجرات دے چودھریاں دا مثالی اتحاد تے بھائی چارہ شکست و ریخت دا شکار ہویا۔ چودھری شجاعت تے چودھری پرویزالٰہی نے وکھرے وکھرے دھڑے بنا لیتے۔ چودھری مونس الٰہی تے چودھری سالک آمنے سامنے آ گئے۔ شنید اے کہ سال نو وچ چودھری شجاعت تے چودھری پرویزالٰہی وچ صلح ہو جاوے گی۔ اگلا الیکشن اک ای جماعت ولوں لڑن گے۔ عمران خان جہڑے آخری گیند تک لڑن دا دعویٰ کردے نیں لیکن ذہنی طور تے پچھے ہٹن نوں تیار نیں۔ اوہدی کئی مثالاں سامنے آئیاں’ اسٹیبلشمنٹ دے خلاف اوہناں نے سخت بیانیے وچ نرمی پیدا کیتی تے صلح لئی صدر عارف علوی نوں مداخلت کرن دی درخواست کیتی۔ سب توں ودھ کے ایہہ کہ اوہناں نے اپنی جگہ شاہ محمود قریشی نوں پارلیمانی لیڈر نامزد کردتا۔
پچھلے سال وزیراعظم شہباز شریف نے کسان پیکیج دا اعلان کیتا جہدے لئی اک سو ارب روپے مختص کیتے گئے۔ 3لکھ ٹیوب ویلز سولر اتے منتقل کرن دا اعلان کیتا جہدے لئی حکومت کساناں نوں آسان شرطاں اتے قرض دیوے گی۔ پڑھے لکھے نوجوان لئی پہلی واری زرعی قرض دین دا اعلان وی کیتا گیا۔ 2022وچ آڈیوز’ ویڈیوز لیک دا چرچا رہیا۔ عمران خان ‘ عائلہ ملک’ محمد زبیر’ مریم نواز’ پرویز رشید’ شاہ محمود قریشی’ فواد چودھری تے دوجے ایہدی زد وچ آئے۔ وزیراعظم شہباز شریف تے اوہناں دے پرنسپل سیکرٹری توقیر شاہ دی آڈیو وی لیک ہوئی۔ تحریک انصاف’ عمران خان نے سائفر دے واقعہ نوں اپنے حق وچ’ امریکہ تے پی ڈی ایم دے خلاف استعمال کرن دی کوشش کیتی جہدے وچ اوہ نکام رہے بلکہ عمران خان نے حسب معمول یوٹرن لیندیاں ہوئیاں کہیا کہ ا مریکی سازش دا بیانیہ چھڈو تے ایہہ کہندے پائے گئے کہ اسیں امریکہ نال چنگے تعلقات چاہنے واں۔2022 ویسے تے ساری پی ڈی ایم لئی خوشگوار رہیا۔ اوہناں دے رہنماواں دے خلاف نہ صرف کرپشن کیسز ختم ہوئے بلکہ اوہناں نوں اقتدار وی ملیا لیکن بوہتے فیدے وچ پیپلز پارٹی تے جے یو آئی رہی کیوں جے اوہ اقتدار وچ تے برابر دے حصہ دار نیں لیکن نکامی دا بوجھ کلیا مسلم لیگ ن دے موہنڈھیاں اتے پے رہیا اے۔ بلوچستان وچ جمعیت تے پیپلز پارٹی وچ سرکردہ رہنماواں نے شمولیت کیتی جتھے دونویں جماعتاں دی پوزیشن مستحکم ہوئی۔ پنجاب توں پیپلز پارٹی دے رہنما مصطفی نواز کھوکھر نے پارٹی نوں خیرباد کہیا تے ندیم افضل چن نے تحریک انصاف چھڈ کے دوبارہ پیپلز پارٹی وچ شمولیت اختیار کیتی۔ 2022وچ عمران خان تے بشریٰ بیگم وچ ناراضی’ علیحدگی تے طلاق دی خبراں وی گردش کردیاں رہیاں لیکن ایہہ سچ ثابت نہ ہوئیاں۔ نہ صرف بشریٰ بیگم بلکہ اوہناں دی دوست فرح گوگی دا عمران خان بھرواں دفاع کردے نظر آئے۔
سال دے اختتام تے حکومتی جماعت ن لیگ نے اسلام آباد دے بلدیاتی الیکشن توں نسن لئی ہر حربہ استعمال کیتا کیوں جے وزیراعظم شہباز شریف نوں رپورٹ دے دتی گئی سی کہ ن لیگ بھیڑی طرح ہار رہی اے جہدے مگروں ایہہ فیصلہ ہویا کہ نویں قنون سازی دی آڑ وچ الیکشن ملتوی کرایا جاوے۔ وفاقی دارالحکومت دی یونین کونسلاں 101توں ودھا کے 125کرن دی استدعا کیتی گئی جہدے لئی وفاقی کابینہ نے سمری منظور کیتی۔ ایہدے مگروں میئر دے براہ راست الیکشن لئی وی کابینہ نے سمری منظور کیتی۔ لوکل باڈیز ترمیمی بل قومی اسمبلی تے سینیٹ دے ہنگامی اجلاس بلا کے منظور کرایا گیا۔ ایہہ کارروائی صرف چند منٹاں وچ پوری کیتی گئی۔ ہن ایہہ بل حتمی منظوری لئی صدر پاکستان دے دستخطاں دا منتظر اے۔