ںازک موڑ؟

مظہر برلاس

میرے کالج دے زمانے دے دوست ہارون موکل دسدے نیں کہ انسان نوں بہت ساریاں گلاں بڑی دیر بعد سمجھ آندیاں نیں۔ اوہناں دے نال اک واقعہ پیش آیا جہدا تذکرہ کردے ہوئے کہن لگے’ فقیر نے میرا ہتھ پھڑیا تے میری مٹھی نوں عجوہ کھجوراں نال بھر دتا۔ نال ای ایہ فرمایا کہ میرے کول بہہ کے کھجوراں کھائو تے مینوں ایہ دسو کہ حیات کنہوں کہندے نیں؟ میں جواب دتا زندگی نوں’ میرے ایس جواب اوہناں نے میر سر تے ہلکا جیہا ہتھ ماردے ہوئے فرمایا نہیں’ بیٹا حیات’ زندگی نوں کیویں کہیا جا سکدا اے۔ حیات تے اوہ ہوندی اے جہنوں کدی موت نہیں آندی’ اللہ تعالیٰ نے قرآن پاک وچ جو فرمایا سچ اے قرآن دا اک اک لفظ’ ہیرے’ یاقوت تے مرجان توں ودھ پیارا تے قیمتی ہون توں علاوہ نصیحتاں نال بھرپور اے۔ اللہ نے ایہ تے نہیں فرمایا کہ اسلام مکمل ضابطہ زندگی اے سگوں ایہ کہیا اے کہ اسلام مکمل ضابطہ حیات اے اصل وچ حیات تے مرن دے بعد شروع ہووے گی’ جہنوں کدی موت نہیں آوے گی۔
مہربان بزرگ نے میرے لئی آب زم زم نال گلاس بھردے ہوئے کہیا میرے بیٹے اللہ نے زندگی دتی اے حیات نوں سنوارن لئی نہ کہ وگاڑن لئی’ ایہ زندگی’ حیات کیویں ہو سکدی اے۔ ایس زندگی دا خاتمہ موت نال اے اصل حیات تے اوہ اے جنہوں موت نہیں آوے گی’ جہنوں زوال نہیں آوے گا تے میرے پیارے بیٹے زندگی انج گزارو کہ حیات سنور جاوے۔ ہارون موکل دسدے نیں کہ اوس بزرگ دی گل بات دے بعد میں ایس گل نوں سمجھیا واں کہ اسلام مکمل ضابطہ حیات اے۔
ضابطہ حیات دا راز پا جان والیاں دیاں تے قبراں وی روشن نیں۔ پچھلے دیہاڑے قیصرامین بٹ تے اختررسول دے نال حضرت علی ہجویری دے مزار تے حاضری دتی فیر مزار دے احاطے وچ اک محفل سجائی ایہ تقریب سیدہ کائنات حضرت فاطمہ زہرا دے یوم ولادت دے سلسلے وچ سی ایتھے سیدہ کائنات دی شان وچ عقیدت دے پھُل نچھاور کیتے گئے۔ کیک کٹیا گیا’ تے لوکاں دی خدمت وچ شاندار کھانا پیش کیتا گیا۔ اسیں لوک جناب سیدہ کائنات دی شان کیہ بیان کر سکنے آں جہدے احترام وچ نبی اکرمۖ ہوریں کھڑے ہو جاندے سن جہناں دے شوہر ساری زندگی اسلام لئی جہاد کردے رہے جہناں دے بیٹے نے حق لئی سب توں وڈی قربانی دتی۔ راہ حق وچ اینی وڈی قربانی ایس توں پہلاں کدی نہیں دتی گئی تے نہ ای قیامت تک دتی جا سکے گی۔ ایس لئی رسولۖ ہوراں دے گھرانے دے پوری کائنات تے احسانات نیں کہ ایس گھرانے دی شان لفظاں وچ بیان نہیں کیتی جا سکدی۔ لہور وچ حضرت علی ہجویری دے مزار دے احاطے وچ بہہ کے چوہدری اختر رسول پرانی یاداں نوں تازہ کرن لگے’ اوہ کجھ ایس طرح کہن لگے: میں ہاکی کھیڈدا سی’ میں تے منظور الحسن ایتھے بہت آندے سی جدوں سانوں ایتھوں ہار پہنائے جاندے سن تے فیر اسیں چیمپئن بن کے پرتدے سی۔ ہاکی توں ریٹائرمنٹ دے بعد میں پاکستان ہاکی فیڈریشن دا صدر سی’ ساڈی انڈیا دے نال ست میچاں دی سیریز سی’ چھ میچ ہو چکے سن’ ایہناں چھ میچاں وچوں تن بھارت تے تن پاکستان جت چکیا سی’ اجے تک معاملہ برابر سی سیریز دا آخری میچ مدراس وچ ہونا سی تے ایس میچ نے فیصلہ کرنا سی کہ سیریز دا تاج کہدے سر سجدا اے؟ ہاکی فیڈریشن دے سربراہ دے طور تے میرے لئی ایہ لمحات پریشان کن سن میں لہور وچ سی’ میں حضرت علی ہجویری دے مزار تے حاضر ہویا تے میرے گلے نوں پھُلاں نال بھر دتا گیا تے اللہ تعالیٰ نے میرے دل وچ ڈال دتا کہ مدراس وچ پاکستان جتے گا۔ میں گھر واپس آیا تے لہور توں دہلی تے دہلی توں مدراس دا ٹکٹ کروایا۔ اگلے دن میچ سی میچ شروع ہون توں پہلاں بھارتی ہاکی فیڈریشن دے سربراہ پی ایس گل جنہوں نے خالصتان تحریک نوں دبایا سی۔ میرے نال بہہ کے کہن لگے کہ اج بھارت جت جاوے گا کیوں جے ساڈا ہوم گرائونڈ اے تے ہوم کرائوڈ وی ساڈا ای اے۔ میں کہیا مسٹر گل اج پاکستان ای جتے گا تے میں ایہ دعوے نال کہنا واں’ میچ شروع ہویا تے کجھ ای منٹاں وچ بھارتی ٹیم نے پاکستان دے خلاف گول کر دتا۔ پی ایس گل کہن لگا میری گل من جائو پر میں صاف انکار کر دتا۔ میچ چلدا رہیا’ پاکستان نے پہلے میچ برابر کیتا تے فیر دو گول ہور کر دتے۔ ایس طرح میرا پیارا پاکستان سیریز جت گیا۔ میچ دے آخر تے مینوں پی ایس گل کہن لگا کہ تسیں کس طرح یقین نال کہہ رہے سی کہ پاکستان جت جاوے گا۔ آخر ایہدی وجہ کیہ سی؟ میں کہیا پی ایس گل جہڑی وجوہات میں دساں گا تسیں اوہدے تے یقین نہیں کرو گے’ ساڈا خدا سانوں بعض نشانیاں نال دس دیندا اے بس ایناں ای کافی اے۔
پاکستان دے روحانی پہلو تے بڑے نیں پر پچھلے 75 ورھیاں توں ایہ ملک نازک موڑ چوں گزر رہیا اے پتہ نہیں ایہ نازک موڑ کناں لماں اے جو ختم ہون دا ناں ای نہیں لے رہیا۔ ہن تے حالت عجیب ہو گئی اے نوبت ایہہ وے کہ یونیورسٹی چوں نکلن والے لوک رکشا چلان تے مجبور نیں تے جیلاں چوں نکلن والے حکومت کر رہے نیں۔ پورا نظام وگڑیا ہویا اے ملک چل نہیں رہیا’ جام ہو کے رہ گیا اے دعوے تے بڑے کیتے جاندے نیں پر چہرہ بدنما اے۔ بقول فرحت عباس شاہ
صحرا ہے نہ بازار ہے دیوار کے اس پار
دیوار ہی دیوار ہے دیوار کے اس پار
آتی ہیں کراہیں، کبھی آہیں، کبھی سسکی
شاید کوئی بیمار ہے دیوار کے اس پار
یا کھیل کوئی اور خطرناک ہے جاری
یا کوئی میرا یار ہے دیوار کے اس پار