“کتنے فیصدی پاکستانی سودا سلف خریدن لئی اے آئی (AI) توں مدد لے رہے نیں؟”
تُہانوں ایہہ جان کے حیرانی ہووے گی کہ پاکستان وچ 82 فیصدی صارفین خریداری وچ مدد لئی مصنوعی ذہانت (اے آئی) دا استعمال کر رہے نیں، صارفین دا خیال اے کہ آرٹیفیشل انٹیلیجنس نے آن لائن شاپنگ نوں تیز تے سوکھا بنا دتا اے۔
ویک فیلڈ ریسرچ ولوں کیتی جان والی ویزا دی ’’اسٹے سیکیور اسٹڈی 2025‘‘ وچ انکشاف کیتا گیا اے کہ پاکستانی صارفین دی خریداری وچ مصنوعی ذہانت (AI) دا استعمال ودھ رہا اے۔ تے صارفین قیمتاں دا موازنہ، چیزاں تے صارفین دی رائے تے تحفیاں دے آئیڈیاز لین لئی اے آئی دا ٹول استعمال کر رہے نیں۔
ویزا (Visa) نے پاکستان وچ اپنی سالانہ ’’Stay Secure‘‘ رپورٹ جاری کردے ہوئے ڈیجیٹل تجارت، آن لائن شاپنگ تے فراڈ توں متعلق صارفین دے رویّیاں تے آگاہی دا جائزہ لیا اے۔ اس Wakefield ریسرچ وچ آکھیا گیا اے کہ پاکستان وچ 82 فیصدی صارفین خریداری دے دوران AI ٹولز استعمال کر چکے نیں۔
رپورٹ وچ اے آئی دے استعمال دیاں وڈیاں وجہاں وی دَسیاں گیاں نیں، 56 فیصدی نے قیمتاں دا موازنہ کرن لئی، 53 فیصدی نے مصنوعات دے ریویوز تے ریٹنگز جانچن لئی، تے 47 فیصدی نے تحفے (گفٹ آئیڈیاز) لبھن لئی ایہنوں استعمال کیتا۔
اے آئی تے آن لائن شاپنگ دے تجربے دے حوالے نال 93 فیصدی صارفین دا خیال اے کہ اے آئی سمیت نویں ٹیکنالوجیز نے آن لائن خریداری نوں پہلے دے مقابلے وچ زیادہ تیز تے سوکھا بنا دتا اے۔ 55 فیصدی صارفین آن لائن خریداری دے دوران نویں برانڈز یا ریٹیلرز لبھدے نیں۔
اے آئی ٹیکنالوجی تے بھروسا
پاکستانی صارفین مصنوعی ذہانت دی ٹیکنالوجی تے کس حد تک بھروسا کردے نیں؟ معلوم ہویا اے کہ بھانویں صارفین خریداری وچ اے آئی توں مدد لیندے نیں پر لین دین (پیسیاں دے معاملے) نوں مکمل کرن وچ بھروسا گھٹ اے، صرف 42 فیصدی صارفین اے آئی ایجنٹس تے بھروسا کردے نیں کہ اوہ اوہناں ولوں چیک آؤٹ یا خریداری دا عمل پورا کرن۔
سوشل میڈیا تے خریداری تے دھوکا
دوجے پاسے پاکستان وچ سوشل کامرس بڑی تیزی نال مقبول ہو رہی اے، 82 فیصدی صارفین سوشل میڈیا پلیٹ فارمز دے ذریعے سِدھیوں چیزاں خرید چکے نیں۔
آن لائن فراڈ تے دھوکا دہی دے حوالے نال پتا لگیا اے کہ پچھلے 12 مہینیاں دے دوران 55 فیصدی صارفین کسے نہ کسے مالیاتی فراڈ یا اسکم دا شکار ہوئے نیں۔ فراڈ دا سامنا کرن والیاں وچوں 44 فیصدی نے دَسیا کہ دھوکے دا واقعہ سوشل میڈیا تے پیش آیا، سوشل میڈیا تے فراڈ دے واقعے ویب سائٹس، آن لائن مارکیٹ پلیسز تے شاپنگ ایپس دے مقابلے وچ زیادہ رپورٹ ہوئے نیں۔
بچیاں دے حوالے نال چنتا (خدشات)
77 فیصدی صارفین دا کہنا اے کہ اوہناں دی زندگی وچ موجود بچے آن لائن فراڈ نوں پچھانن وچ اوکھ محسوس کردے نیں۔ 33 فیصدی بندیاں نے دَسیا کہ اوہناں نے کسے بچے نوں آن لائن گیمنگ یا خریداری دے دوران فراڈ دا شکار ہوندے ویکھیا اے۔ بچیاں دی ڈیجیٹل ادائیگیاں توں رسائی وی نازک معاملہ اے، 44 فیصدی پاکستانی ماپیاں (والدین) دے بچیاں نوں موبائل پیمنٹ ایپس یا ڈیجیٹل والٹس توں رسائی حاصل اے۔
فراڈ دی ذمہ داری کس تے اے؟
صارفین دے مطابق آن لائن خریداری دے دوران فراڈ توں بچاؤ دی مڈھلی ذمہ داری تھلے دتے گئے اداریاں تے آؤندی اے: 49 فیصدی پیمنٹ فراہم کرن والی کمپنیاں تے آن لائن مارکیٹ پلیسز تے؛ 36 فیصدی دے مطابق حکومتی اداریاں تے ریگولیٹرز تے؛ 31 فیصدی دے مطابق بینکاں تے مالیاتی اداریاں تے؛ جدوں کہ صرف 13 فیصدی صارفین دا خیال اے کہ فراڈ توں بچن دی مڈھلی ذمہ داری خود صارفین تے ہونی چاہیدی اے۔
رپورٹ دے مطابق پاکستان وچ اے آئی تے سوشل میڈیا تے مبنی خریداری بڑی تیزی نال مقبول ہو رہی اے، پر صارفین ہن وی لین دین دے معاملے وچ بھروسے، سیکیورٹی تے فراڈ توں بچاؤ نوں بہت زیادہ اہمیت دیندے نیں۔ اے آئی دے ودھدے استعمال دے باوجود صارفین چاہندے نیں کہ آن لائن پلیٹ فارمز، ادائیگی فراہم کرن والے ادارے تے متعلقہ حکام اوہناں دے تحفظ نوں یقینی بناون۔
